چوب حراج بر منابع محدود کشور
این نوشته را برای خوانندگان وبلاگ نمی نویسم چون قبلا بارها گفته ایم و برایشان حرف تکراری بیش نیست. مخاطب من آقای احمد توکلی است که با وجود این همه دلیل و استدلال روشن که از در و دیوار مملکت می بارد باز کمر همت بسته است تا ایده های عجیب و غریب خود را عملی کند و در آخرین حرکت خود بحث تک نرخی کردن سود بانکی را در مجلس به مرحله عمل نزدیک کرده است:
1) هدف علم اقتصاد تخصیص بهینه منابع است و سرمایه یکی از کم یاب ترین منابع هر اقتصادی خصوصا اقتصادهای در حال توسعه است. یک سیاست گذار اقتصادی خردمند به گونه ای رفتار می کند که مشوق های لازم را برای تخصیص سرمایه به مهم ترین فعالیت های یک جامعه ایجاد کند.
2) وقتی صف برای کالایی وجود دارد نشان گر این است که برای عده زیادی منافع نهایی حاصل از خرید آن کالا بیش از هزینه نهایی آن است. وام های نظام بانکی دولتی در ایران با صف طولانی متقاضیان مواجه است و این به این معنی است که بر خلاف ادعاهای گروه های فشار اقتصادی که در قالب تشکل های مختلف صنعتی و ساختمانی فعالیت می کنند و فریادشان به آسمان بلند است بنگاه های زیادی در کشور وجود دارند که با رقم فعلی نرخ سود، دریافت وام برایشان مطلوبیت دارد.
3) بالا بردن نرخ بهره باعث حذف گروهی از متقاضیان و کاهش آن باعث پیوستن گروهی جدید می شود. متقاضیان جدید که در اثر کاهش نرخ بهره به صف می پیوندند کسانی هستند که نرخ سوددهی بنگاه هایشان کم تر از بقیه است. بنگاه های پر سود در نرخ های بالاتر هم چنان مشتری وام خواهند بود.
4) یک بنگاه به دو دلیل اصلی سودآورتر از بقیه است. دلیل اول مدیریت کارآمد و دلیل دوم تولید محصول/خدمتی است که در بازار موقعیت انحصاری تری دارد. فی المثل اگر شرکتی قصد تولید ماکارونی یا فرش ماشینی یا تلویزیون را داشته باشد نباید انتظار چندانی را هم داشته باشد ولی اگر همین بنگاه یک داروی پرمشتری و گران را که اکنون از خارج وارد می شود را با مقیاس اقتصادی و فن آوری درست تولید کند می تواند انتظار سود زیادی داشته باشد. هم چنین اگر بنگاه با شیوه ای نوآورانه خدماتی را معرفی کند که پیش از آن در جامعه وجود نداشته باز می تواند امیدوار باشد که سود بالایی کسب کند. به نظر شما تولید کدام محصول برای جامعه مهم تر است؟ ماکارونی یا داروی کم یاب؟ یک سیاست گذار عاقل مکانیسم های تخصیص منابع را به نفع کدام یک تنظیم می کند؟
5) با کم کردن سود بانکی تولیدکنندگان ماکارونی را هم تشویق به گرفتن وام می کنید چرا که در شرایط تورم 16 درصدی وام 9 درصدی خواه ناخواه سود مناسبی را عاید شرکت خواهد کرد حتی اگر شرکت کاری جز خرید مواد اولیه و انبارکردن آن به مدت یک سال انجام ندهد. در کشور فقیری که دچار کم بود شدید منابع سرمایه ای است وعدم دسترسی مناسب به این منابع یک گلوگاه برای رشد شرکت های موفق است کاهش نرخ بهره به معنی بذل و بخشش آن به شرکت های ناکارآمد یا فاقد خلاقیت است. این است معنی تخصیص بهینه منابع درعلم اقتصادی که آقای توکلی ادعای داشتن مدرک دکترای آن را دارد.
پ.ت: بنابه تذکر دوستان و خصوصا ایمیل یکی از دوستان عزیز این جمله را حذف کردم. آدم گاهی وقت ها که خیلی عصبانی است دوست دارد عصبانیتش را یک جوری نشان بدهد.
نظرات
حامد.ع :
دیدی این آخوندایی که مسیحیت یا اهل سنت رو نقد می کنن و تو 3 سوت حکم به گمراهیشون میدن؟!
شده حکایت شما!دکتر نیلی و شاگرداش یک عادت بدی که دارن اینه که ایده های مخالفین رو اینقدر حقیر و ابلهانه بیان میکنن که اولین سوالی که به ذهن مخاطب میرسه اینه که اگر موضوع اینقدر بدیهیه پس چرا خود توکلی نمیفهمه؟!و این قدر این کار رو ادامه میدن تا امر بر خودشون هم مشتبه میشه که جدی جدی یا اینا خرن،یا خائن!!!البته من هم در غلط بودن این تصمیم باهات موافقم و عصبانیتت رو هم درک میکنم.اما به گمانم این درست نیست که بدون اینکه دلایل مخالفین رو بیان کنیم،یک طرفه به قاضی بریم و با این شدت حکم به خیانت کاریشون هم بدیم.
حامد.ع - April 9, 2006 02:59 AM
پويان مشايخ :
حامد دمت گرم. كلي حال كردم
پويان مشايخ - April 9, 2006 04:02 AM
Fariborz :
MAn ham ba Hamed mowafegam, behtar bod ke dalayele mowafegin ro ham eshare mikardi.
Fariborz - April 9, 2006 06:28 AM
نیما :
حامد پا توی کفش تو کردن حال میده! یه نگاه به وبلاگ ما بنداز.
نیما - April 9, 2006 07:05 AM
امیر علیزاده :
در بلاگ نیوز لینک داده شد.
امیر علیزاده - April 9, 2006 08:10 AM
ب :
این نقد توکلی نیست که حامد دلایل اون رو توش بیره. توکلی خودش به اندازه ی کافی تریبون داره که دلایل ش رو توی حلق بقیه بکنه.
من فقط یه چیزی رو درباره ی تصویب این طرح نفهمیدم و اون هم اینکه چطوری از ۱۹۵ نماینده حاضر مجلس با ۱۳۰ رای موافق و ۸ رای مخالف و ۷ رای ممتنع تصویب شد. مجلس قراره ۲۹۰ نماینده داشته باشه. اول اینکه ۹۵ نفر (یک سوم کل نماینده ها) بقیه کجا بودن؟ بعدش چرا از اونهایی که بودن ۵۰ نفر (بیشتر از یک چهارم) اصلن رای ندادن؟ It doesn't make sense!!
ب - April 9, 2006 08:39 PM
پسرحاجی :
با اجازه بهت لينك دادم
پسرحاجی - April 12, 2006 02:14 AM
مهدی :
سلام
من زیاد با نظرت موافق نیستم!
1.در صورتی که کارخانه ی ماکارونی سازی در بازار رقابت آنقدر عرصه را باز ببیند که هر قیمتی جنسش را بفروشد آن وقت با درصد 20 30 هم حاظر است وام بگیرد بجاش در سال بعدی 40 درصد گرانتر بفروشد خود بخود تورم را برده بالاتر از سود بانک!
2.تولید کننده هایی را که ماکارونی نمی فروشن و چیز های مهم تر تولید می کنند و مجبوراند در شرایط بازار خارجی و داخلی رقابت کنند نمی توانند وام بگیرند! و گاهی هم بعد از وام گیری و یک سال کار به زندان می روند، صدای صنعت هم از به زندان رفتن تعداد زیادی از همکارانشان در این پروسه بلند شد.
-شاید تحلیل درستی نباشد ولی فکر می کنم این دو نکته هم باید فراموش نشود، چون به این ترتیب آنقدر بدیهی نخواهد بود .
مهدی - April 13, 2006 04:00 AM