دست مزد و تورم
شایان پرسیده است : اگر سطح دستمزد مردم را بالا ببریم، قیمتها هم بالا می رود (حتی نه به همون نسبت، بیشتر) تازه مساله زیاد شدن نقدینگی هم پیش میاد پس چه باید کرد؟
سوال هوش مندانه ای است که البته منطق آن باید کمی بازنویسی شود. اگر دولت بخواهد فقط به صورت دل بخواهی و با بخش نامه دست مزدها را زیاد کند باید از راهی منابع لازم برای آن را تامین کند که معمولا تامین این منابع یا از مسیر کسری بودجه می گذرد و یا از طریق استفاده از ذخایر بانک مرکزی و این دو مسیر هر دو باعث افزایش نقدینگی و تورم می شود. البته لزوما افزایش دست مزد یک قشر (مثلا اساتید دانشگاه) باعث تورم به آن اندازه نمی شود چون حجم نقدینگی لازم برای آن ممکن است خیلی بزرگ نباشد. در این صورت آن قشر ممکن است با افزایش دست مزد مثلا 50 درصدی مواجه شود و کل جامعه با تورم مثلا 10 درصدی. چنین سیاستی باعث بهبود رفاه نسبی قشری که دست مزدش به صورت دستوری زیاده می شود ولی در عوض رفاه بقیه جامعه را کم می کند. با کمی اغماض در دقت بحث (چون جمع بندی رفاه کل جامعه خیلی راحت نیست) می توان فرض کرد که کل رفاه ثابت مانده است.
در واقع درعمل ما با یک محدودیت بسیار جدی و خدشه ناپذیر مواجه هستیم و آن درآمد سرانه است. درآمد سرانه است که می گوید هر شهروندی به طور متوسط چه میزان از کالاهای خصوصی و عمومی را می تواند مصرف کند. بدون بالا بردن درآمد سرانه بازی کردن بخش نامه ای با دست مزد سیاستی است که اثر آن به سرعت خنثی خواهد شد. دست مزد فقط در یک صورت می تواند به صورت واقعی بالا برود و آن وقتی است که بهره وری نیروی کار در اقتصاد افزایش پیدا کند. در این صورت در داستان ما با نیروی کار ثابت سطح تولید در جامعه بالا می رود و درلذا مقابل حقوق های بالاتر کالاهای بیش تری هم در بازار هست و لذا تورم ایجاد نمی شود و رفاه واقعا بالا می رود. بالا رفتن بهره وری نیروی کار هم مستلزم افزایش سطح سرمایه یا مهارت نیروی کار یا فن اوری تولید است که هیچ کدامش کار راحتی نیست و نیاز به "منابع" دارد.
نظرات
خوابزده :
کاملا درسته من باهات موافق هستم..
خوابزده - October 24, 2006 08:51 PM
:
آخر سر به جواب سوال شایان جوابی داده نشد.
حامد : جواب شایان همین بود دوست عزیز. دست مزدها را دل بخواهی نمی توان بالا برد. اگر بالا ببرید رفاه تغییری نمی کند. در واقع مساله راهی ندارد.
Anonymous - October 24, 2006 11:17 PM
:
این چیز هایی که شما نوشتید در جای خودش درسته ولی به سوال اصلی پاسخی ندادهاید.
حامد : جواب شایان همین بود دوست عزیز. دست مزدها را دل بخواهی نمی توان بالا برد. اگر بالا ببرید رفاه تغییری نمی کند. در واقع مساله راهی ندارد.
Anonymous - October 24, 2006 11:19 PM
پويا :
اگه بيربط ميگم بگيد! اما براي من روشنه كه خيلي راحت ميشه دستمزد كاركنان را با پايين آوردن سود كارفرمايان بالا برد. اتفاق خانمانبراندازي هم نميافته
حامد : پویا جان به نظرم اشتباه می کنی. سود کارفرما را چه جوری می خوای پایین بیاری؟ توی دنیا تا حالا دیدی کسی بتونه سهم "سود" کارفرمای یک شرکت را کنترل کنه؟ برای این که موضوع برات روشن تر بشه به قضیه افزایش دست مزدهای اول سال جاری فکر کن. دولت با ایده ای مشابه تو سعی کرد دست مزد کارکنان را یک دفعه زیاد کنه (در واقع سود کارفرماها را کم کنه) ولی واکنش سیستم چی بود؟ پایین آوردن سطح تولید و اخراج کارگران.
ولی اگر دقیق تر بخوای بدونی که چرا جوابی که دادی منطقی نیست کمی صبر کن. چیزی می نویسم.
پويا - October 25, 2006 12:19 AM
طفل شیر خواره :
یرای هزارمین دفعه:((از این قبیل مطالب بیشتر بنویس .استفاده می کنیم.))
طفل شیر خواره - October 25, 2006 08:40 AM
بهار :
از این پست یه چیز جالب یاد گرفتم : "دست مزد فقط در یک صورت می تواند به صورت واقعی بالا برود و آن وقتی است که بهره وری نیروی کار در اقتصاد افزایش پیدا کند."
مرسی
بهار - October 28, 2006 08:16 AM
شایان :
ممنون از پاسختون. حالا نظرتون راجع به این مساله چیه:
دولت دستمزدها را بالا ببره، اما به روشهای دیگه سعی کنه اون رو از مردم جذب کنه (مثلاً دادن وامهایی مثل ازدواج و خودرو و اثاثیه و... و پس گرفتن پولی که داده از اقساط وامها) حالا چه اتفاقی می افته؟
الف) نقدینگی کم میشه و تورم دیگه از این روش افزایش پیدا نمی کنه. مردم هم با استفاده از اون وام به رفاه نسبی دست پیدا میکنن
ب) اثر روانی افزایش دستمزد به خودی خود باعث بالا رفتن قیمتها میشه، از طرفی وامها هم با تزریق پول ناگهانی به بازار تورم رو این بار از سمت بازار شروع می کنن!!!
عجب ویل باطل اباطیلی شده این اقتصاد!
شایان - October 30, 2006 11:55 AM